MIEJSCE PAMIĘCI I MUZEUM

AUSCHWITZ-BIRKENAU

BYŁY NIEMIECKI NAZISTOWSKI
OBÓZ KONCENTRACYJNY I ZAGŁADY

Aktualności

Zdalny dostęp do archiwum Międzynarodowej Służby Poszukiwawczej ITS umożliwi uzupełnienie danych więźniów Auschwitz

ps
04-12-2018

Dzięki dwuletniemu projektowi badawczemu realizowanemu przez Muzeum Auschwitz oraz Międzynarodową Służbę Poszukiwawczą ITS zrealizowana zostanie kwerenda zbiorów dokumentów z różnych obozów koncentracyjnych, m.in. Buchenwaldu i Mauthausen, przechowywanych w archiwum w Niemczech.

 

Wystawiona w KL...
Karta personalna...

Archiwum ITS umożliwiło pracownikom Archiwum Muzeum zdalny dostęp do swoich zasobów oraz możliwość kopiowania dokumentów o szczególnym znaczeniu dla historii Auschwitz.

– To dla nas niezmiernie ważne. Dotychczas jedyna cyfrowa polska kopia tego archiwum znajdowała się w Instytucie Pamięci Narodowej, w związku z czym od wielu lat dostęp do tych dokumentów dla naszych badaczy nie był równie łatwy i bezpośredni, jak dla pracowników Muzeum Holokaustu w Waszyngtonie czy izraelskiego Yad Vashem. Przez ponad dekadę zatem staliśmy na słabszej pozycji poznawczo-badawczej od naszych kolegów z niektórych zagranicznych instytucji. Dzisiejsza współpraca z Bad Arolsen pozwala zniwelować ową nierówność – powiedział dr Piotr M. A. Cywiński, dyrektor Muzeum. 

Zdaniem dyrektor ITS Floriane Azoulay zdalny dostęp do bazy danych to ważny sygnał. –  Wspólny projekt jest przejawem nowej otwartości ITS. Chcemy wzmocnić inne Miejsca Pamięci, archiwa i instytucje badawcze dając im łatwą możliwość dostępu i interpretacji informacji znajdujących się w naszych archiwach. Ostatecznie projekt ten doprowadzi do lepszej obsługi ludzi korzystających z pomocy obu instytucji, a badaczom da większą wiedzę o historii. Mam także nadzieję, że dla krewnych ofiar będzie to też szansa na lepsze poznanie historii prześladowania ich bliskich – powiedziała.

Dzięki analizie dokumentów wytworzonych przez administrację SS w innych obozach koncentracyjnych, które zawierają informacje o uwięzieniu w KL Auschwitz, lub takich które zostały przesłane wraz z przeniesionym więźniem do innego obozu możliwe będzie poznanie i uzupełnienie wielu danych dotyczących ludzi uwięzionych w Auschwitz.

– Uzyskanie zgody na dostęp do części największej kolekcji dokumentów na świecie ma historyczne znaczenie. Otwiera przed Muzeum szansę na kontynuację prac związanych z odtworzeniem listy nazwisk więźniów KL Auschwitz, na wzbogacenie Archiwum o nowe dokumenty, a w kontekście historycznym wniesie nowe fakty związane m. in. z zatrudnieniem, czy ruchem więźniów między poszczególnymi obozami. Jest to niezwykle istotne, bowiem w Archiwum Muzeum Auschwitz znajduje się zaledwie ok. 3-5 % dokumentacji dotyczącej więźniów KL Auschwitz wytworzonej przez kancelarie tego niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady – powiedział dr Wojciech Płosa, kierownik Archiwum Muzeum.

Pozyskane dokumenty i informacje o więźniach KL Auschwitz zostaną wykorzystane przez Archiwum w kwerendach wykonywanych na potrzeby rodzin byłych więźniów, w celach naukowych, do publikacji upamiętniających więźniów, w celach edukacyjnych dla przewodników i edukatorów szkolnych.

Kwerendą objęte zostaną kartoteki oddziału zatrudnienia, akta personalne, kartoteki depozytów pieniężnych, wykazy rzeczy osobistych więźniów, akty zgonów i meldunki o śmierci więźniów oraz kartoteki numerowe. Łącznie to ponad 2 miliony dokumentów.

– Liczymy na to, że uda nam się pozyskać ok. 90 tysięcy dokumentów. Wybrane przez nas dokumenty zostaną skopiowane i trafią do Archiwum Muzeum Auschwitz. Cały projekt zakończy wspólna konferencja naukowa, a wszystkie pozyskane dane więźniów Auschwitz uzupełnią bazę danych dostępną na naszej stronie internetowej – powiedziała koordynująca projekt w Muzeum Auschwitz Ewa Bazan.

Szacuje się, że z obozu KL Auschwitz w całym okresie jego istnienia przeniesiono ok. 250 000 więźniów - najwięcej do KL Mauthausen (prawie 35 tysięcy więźniów) i KL Buchenwald (ponad 25 tysięcy więźniów).

– Istniejąca cyfrowa baza danych Muzeum powstaje w oparciu o oryginalne dokumenty z czasów funkcjonowania obozu. Obecnie w Repozytorium Cyfrowym znajduje się ponad 1,2 mln rekordów osobowych, choć należy mieć na uwadze, że nazwiska wielu osób powtarzają się w różnych zespołach dokumentów. Bazując na tej tak niepełnej dokumentacji byliśmy w stanie ustalić tożsamości ok. 60 procent osób z 400 000 zarejestrowanych więźniów Auschwitz. Dzięki współpracy z ITS będziemy w stanie ustalić tożsamość, a także szczegóły losów wielu kolejnych osób – powiedział Krzysztof Antończyk,  kierownik Repozytorium Cyfrowego.

W następnych etapach projektu z ITS Arolsen zaplanowano kwerendy dokumentów ITS Arolsen z KL Mauthausen, KL Flossenbürg, KL Bergen-Belsen, KL Neuengamme, KL Natzweiler, KL Sachsenhausen, KL Gross-Rosen.

Dzięki współpracy ITS natomiast otrzyma lepszej jakości kolorowe skany dokumentów, które uzupełnią ich bazy danych.