Rozmiar czcionki:

MIEJSCE PAMIĘCI I MUZEUM AUSCHWITZ-BIRKENAU BYŁY NIEMIECKI NAZISTOWSKI
OBÓZ KONCENTRACYJNY I ZAGŁADY

 

 

                              

Projekty finansowane z dotacji celowych
Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego

 

Nazwa projektu: Niepodległa

 

Projekt: Program Wieloletni NIEPODLEGŁA na lata 2017-2022
Nazwa zadania: Łączyła ich Niepodległa. Obywatele II Rzeczpospolitej w KL Auschwitz
Wartość finansowania: 85 000 zł
Wartość zadania: 85 000 zł
Opis zadania: Łączyła ich Niepodległa. Obywatele II Rzeczpospolitej w KL Auschwitz to projekt edukacyjny, skierowany do młodzieży 8 klasy szkoły podstawowej oraz szkół ponadpodstawowych, jak również nauczycieli i edukatorów.

Głównym celem projektu jest przybliżenie młodzieży znaczenia procesu odzyskania niepodległości i odbudowy państwowości polskiej, tragicznie przerwanego wybuchem II wojny światowej. Istotną rolę odgrywa tu pamięć o indywidualnych losach Polaków osadzonych w KL Auschwitz, która skłania do refleksji nad takimi pojęciami jak wolność, solidarność, poszanowanie praw i godności człowieka w obliczu okupacji i niewoli.

Projekt zakłada realizacje jednodniowych pobytów studyjnych grup szkolnych, w trybie zdalnym oraz stacjonarnym, które obejmować będą:

  • zajęcia wprowadzające – prezentacja na temat walk o niepodległość, odbudowy polskiej państwowości oraz dwudziestolecia międzywojennego ze szczególnym uwzględnieniem bohaterów biorących aktywny udział w walkach, którzy później zostali zamknięci za drutami KL Auschwitz: żołnierzy Wojska Polskiego, posłów i senatorów II RP, nauczycieli, adwokatów;
  • zwiedzanie Miejsca Pamięci z edukatorem, podczas którego podkreślona zostanie specyfika okupacji w Polsce oraz losy Polaków w KL Auschwitz (w trybie zdalnym zastępuje je prezentacja „Miejsce Pamięci w panoramach”);
  • warsztaty tematyczne w oparciu o indywidualne losy osób urodzonych w niepodległej Polsce, a w czasie okupacji wiezionych i mordowanych w niemieckim nazistowskim obozie koncentracyjnym i zagłady Auschwitz;ewaluacja pobytu metodą ankietową.

Podsumowaniem projektu będzie konferencja dla nauczycieli i edukatorów, podczas której zostaną omówione efekty zrealizowanych w ramach projektu zajęć. Będzie ona również okazją do wymiany doświadczeń, wniosków i uwag dotyczących organizacji wyjazdów do miejsc pamięci jako uzupełnienia istniejących programów nauczania w szkole.

Nazwa projektu: Kultura inspirująca

 

Projekt: Kultura inspirująca
Nazwa zadania: Kształtowanie przyszłości poprzez lekcje płynące z przeszłości – polsko-izraelski projekt edukacyjny
Wartość dofinansowania: w latach 2021-2022 - 178 000 zł, wartość zadania 320 000 zł
Opis zadania: Celem projektu jest rozpowszechnianie wiedzy na temat historii przedwojennej Polski, II wojny światowej i Holokaustu w Izraelu, poprzez zwrócenie uwagi na wielokulturowość społeczeństwa polskiego w okresie przedwojennym i związanych z tym konsekwencji, przedstawienie kluczowych faktów na temat niemieckiej okupacji Polski w czasie II wojny świtowej oraz uwypuklenie losów różnych grup ofiar w obozie Auschwitz w szczególności obywateli II RP – Polaków i Żydów. Poprzez zaplanowane zadania i metody ich realizacji projekt obejmie różne grupy odbiorców – zarówno młodzież jak i dorosłych. Realizacja projektu planowana jest na dwóch poziomach:

EDUKACJA ONLINE W ROKU 2021 I PODRÓŻE STUDYJNE W 2022:

  • Zdalne dni studyjne dla izraelskiej młodzieży w języku hebrajskim i języku angielskim prowadzone przez edukatorów Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau. Program dnia studyjnego obejmie prezentację wprowadzającą na temat dwudziestolecia międzywojennego z uwzględnieniem kluczowych dla tego okresu wydarzeń historycznych, prezentację Miejsca Pamięci Auschwitz poprzez zdjęcia panoramiczne oraz krótkie filmy i warsztat edukacyjny pt. „Obywatele II RP w KL Auschwitz” omawiający losy konkretnych Polaków, obywateli II RP. Wszystkie zajęcia zostaną wzbogacone o elementy interaktywne, które pozwolą na jeszcze większe zaangażowanie uczestników zajęć.
  • Zdalne dni studyjne dla polskiej młodzieży w języku polskim i angielskim, prowadzone przez edukatorów z Yad Vashem, które będą obejmowały prezentację wystawy oraz warsztaty edukacyjne na temat społeczności żydowskiej w przedwojennej Polsce.
  • Wirtualne spacery po terenie Miejsca Pamięci Auschwitz dla osób dorosłych w języku hebrajskim, angielskim i polskim organizowane przez Miejsce Pamięci Auschwitz, Yad Vashem oraz Dom Bojowników Getta.

Edukacja stacjonarna w roku 2022

  • 10-dniowe seminarium w języku angielskim dla izraelskich edukatorów z Yad Vashem i Domu Bojowników Getta. W programie znajdą się miejsca ważne zarówno dla historii Polski jak i te związane z historią polsko-żydowską. Pierwsza część programu zostanie poświęcona Miejscu Pamięci Auschwitz, natomiast druga będzie miała charakter wyjazdu do kilku miejsc, w trakcie których odbędą się spotkania z polskimi specjalistami zajmującymi się relacjami polsko-żydowskimi kiedyś i współcześnie.
  • Podróż studyjna dla pracowników Międzynarodowego Centrum Edukacji o Auschwitz i Holokauście w instytucjach partnerskich w Izraelu, w trakcie którego pracownicy MCEAH będą mieli możliwość poznania filozofii nauczania o Zagładzie w tych instytucjach, a także zaprezentowania swojej działalności izraelskim odbiorcom. Podsumowaniem podróży będzie spotkanie z pracownikami Instytutu Polskiego w Tel Awiwie i rozmowa na temat działań Instytutu propagujących kulturę polską w Izraelu oraz budowanie dialogu między dwoma kulturami – polską i żydowską.

Nazwa projektu: Przebudowa oraz zmiana sposobu użytkowania istniejących pomieszczeń części budynku o nr inwentaryzacyjnym A-50 na potrzeby laboratorium badawczego

 

Dotacja celowa na wydatki inwestycyjne ze środków finansowych Ministra Kultury i  Dziedzictwa Narodowego pochodzących z budżetu państwa w 2021.

Wartość finansowania lub dofinansowania: 1 078 000,00 zł

Całkowita wartość zadania: 2 845 694,00 zł

Opis zadania: Wykonanie pomieszczeń laboratorium badawczego wraz z potrzebnymi do jego funkcjonowania instalacjami w budynku A-50

Nazwa projektu: Zwiększenie dostępu do zasobów kultury poprzez rozbudowę trasy zwiedzania Państwowego Muzeum Auschwitz- Birkenau o przestrzeń poobozową budynków Schlachthaus i Molkerei oraz przebudowę sali kinowej

 

Rodzaj dotacji budżetowej lub nazwę programu lub funduszu;

  • Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014-2020, Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego. Działanie 8.1 oś priorytetowa VIII Ochrona dziedzictwa kulturowego i rozwój zasobów kultury, wartość finansowania lub dofinansowania z budżetu państwa: 4.778.777,97 zł
  • Dotacja celowa w ramach wydatków niekwalifikowalnych ze środków finansowych Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z budżetu państwa: 4 860 621,90 zł

Całkowita wartość zadania: 59 460 890,98 zł

Opis zadania

Projekt obejmuje:

  • podprojekt zlokalizowany w strefie buforowej UNESCO: roboty rozbiórkowe, uzbrojenie terenu, roboty budowlane budynków Schlachthaus i Molkerei, Dyspozytorni, dwa przejścia podziemne  wraz z infrastrukturą towarzyszącą, zagospodarowanie terenu, roboty instalacyjne, zakup wyposażenia.
  • podprojekt położony na obszarze wpisanym na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO: roboty budowlane i instalacyjne (zagospodarowanie terenu, ciągi komunikacyjne, dwa przejścia podziemne (infrastruktura towarzysząca) lądowisko, przebudowa i remont sali kinowej wraz z zapleczem technicznym znajdującej się w budynku A-50 (wraz z wyposażeniem),

Nazwa projektu: Nowa Wystawa Główna

 

Wartość finansowania: List intencyjny w sprawie utworzenia i sfinansowania nowej wystawy głównej w Państwowym Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu został podpisany 6 marca 2015 r. Wartość projektu została oszacowana na ok.100 mln złotych;

* Minister podejmuje decyzję o wysokości  dofinansowania w danym roku na podstawie wniosku złożonego przez Muzeum wynikającego z trybu planowania budżetu instytucji kultury, więc nie jesteśmy w stanie określić dokładną wysokość dotacji, poza podaniem informacji o szacunkowych kosztach całości projektu, które zostały ujęte w liście;

Opis projektu: zmiana ekspozycji konieczna jest z kilku powodów, związanych przede wszystkim z rozwojem badań na temat historii Auschwitz, ale także zmianą pokoleniową wśród odwiedzających Miejsce Pamięci. Ważne jest również to, że osoby, które przyjeżdżają poznać historię Auschwitz, docierają z co raz to nowych przestrzeni geograficznych i kulturowych. Poza tym dotychczasowa ekspozycja prezentuje najczęściej masowość dokonanej przez Niemców zbrodni, natomiast nowa narracja zostanie rozszerzona m.in. o losy jednostki i indywidualny wymiar zbrodni. Dodatkowo dysponujemy dziś dużo większym zasobem relacji byłych więźniów, świadków i sprawców. Obecnie też jest możliwe bezpieczne umieszczenie na wystawie większej liczby autentycznych obiektów.

Ekspozycja zostanie zbudowana na parterach sześciu historycznych bloków byłego obozu Auschwitz I oznaczonych numerami 4-9. Zwiększy to jej dostępność dla ludzi starszych oraz niepełnosprawnych i ułatwi poruszanie się po niej wielu grupom jednocześnie.

Nowa Wystawa Główna zastąpi dotychczasową, która istnieje od 1955 r.  Będzie podzielona na trzy części.  Pierwsza pokaże sprawców, obóz jako instytucję oraz logistykę i planowanie zmiany obozu koncentracyjnego na ośrodek natychmiastowej zagłady Żydów w komorach gazowych. Druga część podejmować będzie temat Zagłady widzianej z perspektywy ofiar, niewinnych ludzi skierowanych w ogromnej większości na śmierć w komorach gazowych. Tam także zostaną pokazane prywatne przedmioty przywiezione do obozu przez deportowanych na śmierć Żydów. Trzecia część skupi się na więźniach obozu koncentracyjnego.
 

Nazwa projektu: Nowa Wystawa Polska

 

Wartość finansowania: na rok 2021 w ramach umowy nr 25/DF-V/JK/2021 – 922 000 zł. Wartość całości zadania współfinansowanego ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego - 22 707 900 zł

Opis projektu: Nowa Wystawa Polska, pt. Polacy w KL Auschwitz. Mieszkańcy ziemi oświęcimskiej w czasie drugiej wojny światowej, w bloku 15 byłego obozu Auschwitz I będzie istotnym rozszerzeniem przygotowywanej aktualnie Nowej Wystawy Głównej.

Dotychczasowa stała wystawa pt. „Walka i martyrologia narodu polskiego w latach 1939-1945”, która w obecnej chwili jest jedną z najstarszych wystaw prezentowanych na terenie Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau istnieje od 1985 roku. Ekspozycja polska w bloku 15 tworzona była wedle obowiązującego przed laty schematu tworzenia tzw. wystaw narodowych. W intencji organizatorów miały być one odwiedzane nie tylko przez grupy z poszczególnych państw (wystawa francuska – przez Francuzów, czeska – Czechów), lecz także przez pozostałe, przybyłe z innych krajów - co jednak w praktyce odbywało się w mocno ograniczonym zakresie. Upływ czasu sprawił, że treści i forma przekazu nie są w pełni czytelne dla współczesnego odbiorcy. Istniejąca wystawa jest słabo czytelna z powodu małych rozmiarów prezentowanych obiektów i użytej typografii.

Wprowadzenie nowych wątków do nowej wystawy wzbogaci narrację przewodnicką, a w efekcie podniesie wartość edukacyjną ekspozycji. Zarówno fotografie, plansze jak i opisy będą znacząco większe, aby nie tylko odwiedzający indywidualni, lecz także grupy miały nieograniczony dostęp do prezentowanych treści. Ponadto, dzięki tej inwestycji, będzie możliwe podniesienie standardów zwiedzania oraz bezpieczeństwa ciągle zwiększającej się liczby odwiedzających Muzeum.

Blok 15 znajduje się na trasie przejścia praktycznie wszystkich grup odwiedzających, spod bramy z napisem „Arbeit Macht Frei” do wejścia na wystawę główną. Nowa wystawa stała prezentująca losy Polaków w niemieckim nazistowskim obozie koncentracyjnym i zagłady Auschwitz-Birkenau będzie więc pełnić funkcję poniekąd wstępu do narracji przewodników o genezie KL Auschwitz, traktując o początkach wojny i okupacji niemieckiej w Polsce. Będzie także obrazować skalę prześladowań, planowość dokonywanych przez niemiecką policję aresztowań, towarzyszące im bezładne okrucieństwo. Przedstawiać będzie historię pierwszych więźniów obozu - Polaków - w tym polskich Żydów, stanowiąc tym samym prolog do opowieści o Zagładzie.

Założono, że wystawa dostosowana będzie do oczekiwań bardzo różnych grup odwiedzających, okazujących zróżnicowany poziom wiedzy i zainteresowania tematyką, dysponujących także bardzo różnym, choć zazwyczaj ograniczonym czasem. W zakresie podstawowym wystawa ma zachęcać do obejrzenia przede wszystkim parteru, a zatem powinna być krótka i syntetyczna, obejmować co najwyżej kilkanaście zagadnień, które mogą zwrócić uwagę zwiedzających (zwłaszcza zagranicznych) i być przez nich zapamiętane jako najistotniejsze. W ten sposób osiągnięty zostanie zasadniczy cel nowej ekspozycji: skokowe zwiększenie frekwencji i zachęcenie obcokrajowców do zapoznania się z historią Polski oraz męczeństwa Polaków w Auschwitz.

Bardziej zainteresowani znajdą więcej informacji w rozbudowanych podpisach fotografii i obiektów, dobranych w taki sposób, aby poza prostym przekazywaniem wiedzy skłaniać ich także do pogłębionej refleksji. W części wystawy na piętrze bloku grupy studyjne lub dysponujące większą ilością czasu będą mogły znaleźć odpowiedź na często współcześnie zadawane pytania: o ostateczne cele do jakich dążyły nazistowskie Niemcy – całkowitej etnicznej reorganizacji Europy Środkowej (przykład miasta Oświęcimia jest tu szczególnie znamienny) oraz realnych możliwości przeciwstawienia się okupantowi przez okolicznych mieszkańców.